Đài Loan và Hồng Kông làm suy yếu địa vị siêu cường quốc của Trung Quốc

Phân tích cho thấy các vấn đề gần nhà cản trở thực tế trong khi Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định Trung Quốc đang trỗi dậy
Tags: , ,

December 8, 2014 

Dan Long từ Bắc Kinh, Trung Quốc 

Đài Loan và Hồng Kông làm suy yếu địa vị siêu cường quốc của Trung Quốc thumbnail

Sinh viên Đài Loan và Hồng Kông giăng áp phích trước quảng trường Tự do trong cuộc tập trung ủng hộ người biểu tình ủng hộ dân chủ ở Hồng Kông, tại Đài Bắc hôm 1-10 (Ảnh: AFP/Sam Yeh)

Hôm thứ Bảy, Chủ tịch Tập Cận Bình có bài phát biểu táo bạo nhất và tự tin nhất so với các lãnh đạo Cộng sản Trung Quốc từ trước đến nay. Trong khi lưu ý “xu hướng tiến đến một thế giới đa cực ngày càng tăng”, ông Tập đưa ra lời nhắc nhớ rằng quốc gia đông dân nhất này không còn cách xa cường quốc đứng đầu thế giới là Mỹ nữa.

Hiện nay Trung Quốc được trang bị lèo lái các cuộc khủng hoảng thế giới theo hướng có lợi cho mình, ông nói, và ủng hộ các giải pháp hòa bình cho các vấn đề toàn cầu. Điệp khúc bịp bợm này được dùng để đối phó chính sách ngoại giao quân sự của Mỹ đồng thời cố gắng trấn an những người hoài nghi thường nghĩ Trung Quốc thường dùng vũ lực chống lại chính dân mình, áp dụng biện pháp nhân quyền thời trung cổ và thiếu quyền lựa chọn chính trị.

“Chúng ta nên tăng cường quyền lực mềm của Trung Quốc, thể hiện một hình ảnh tốt đẹp về Trung Quốc và chuyển tải thông điệp của Trung Quốc đến thế giới tốt hơn”, ông Tập nói với các lãnh đạo đảng Cộng sản và dân nhân Trung Quốc trong bài diễn văn tại Bắc Kinh được phát trên truyền hình quốc gia.

Nhưng vài giờ sau khi ông đọc bài diễn văn quan trọng này, Hồng Kồng và Đài Loan phát hành một bản nhắc nhớ khác rằng sự trỗi dậy của Trung Quốc trên vũ đài quốc tế đang bị suy yếu bởi sự kháng cự lâu dài và ngày càng mạnh gần nhà.

Cũng vào tối thứ Bảy, Thủ tướng Đài Loan Giang Nghi Hoa từ chức và toàn bộ Nội các cũng từ chức theo ông sau khi Quốc Dân Đảng (KMT) thân Trung Quốc thất bại nhục nhã trong cuộc bầu cử địa phương sau nhiều năm thực hiện chính sách thiết lập quan hệ thân đại lục hơn. Đêm thứ Bảy tại Hồng Kông, người biểu tình xung đột với cảnh sát, đưa ra lời nhắc nhớ mạnh mẽ rằng biểu tình ủng hộ dân chủ phản đối kế hoạch chi tiết Bắc Kinh dành cho tương lai chính trị của lãnh thổ này sau năm 2017 không hề chấm dứt mặc dù tuần trước chính quyền nỗ lực giải tán các nơi tập trung.

Cú sốc đối với niềm hy vọng của Trung Quốc tại Đài Loan này mang ý nghĩa quan trọng. KMT, đảng đưa Đài Loan đến gần Trung Quốc hơn kể từ khi hai bên bị chia cách sau khi nội chiến kết thúc vào năm 1949, chỉ giành được 6 trong 22 ghế trên cả nước. Với việc Tổng thống Mã Anh Cửu được kêu gọi từ chức, cuộc bầu cử trong giống như một cuộc trưng cầu dân ý mang tính thách thức về chính sách của ông Mã với Trung Quốc, và việc này dường như được ông thừa nhận.

“Tôi nhận được thông điệp người dân gửi qua các cuộc bầu cử này. Đó là trách nhiệm của tôi và tôi sẽ nhanh chóng đề ra kế hoạch cải cách đảng để giải quyết nhu cầu của mọi người. Tôi sẽ không trốn tránh trách nhiệm”, ông phát biểu với các phóng viên sau khi kết quả bầu cử được thông báo.

Cuộc bầu cử tổng thống sẽ diễn ra sau một năm nữa, và KMT trông có nguy cơ mất quyền kiểm soát chính quyền và sẽ vẫn bất lực trong lúc chờ đợi cho nên các thỏa thuận đang thảo luận nhằm tăng cường quan hệ Đài Loan-Trung Quốc sẽ gần như chắc chắn bị trì hoãn. Phe đối lập chính là Dân Tiến Đảng, nhà chỉ trích hàng đầu các chính sách của KMT dành cho đại lục, giành được 13 trong số 22 ghế và trông có uy thế trở lại.

Đối với Bắc Kinh, có lẽ phần đáng lo lắng nhất trong các sự kiện ở Đài Loan và Hồng Kông đó là mặc dù đang đổ công sức và tài chính đáng kể để cố kiểm soát và tác động đến các lãnh thổ này, nhưng họ đang thất bại.

Thông qua các tổ chức như Mặt trận Thống nhất, tổ chức đại lục có nhiệm vụ tái thống nhất một Trung Quốc rộng lớn hơn bằng cách làm giảm bớt sự chống đối đảng Cộng sản, Trung Quốc đã chi mạnh cho các chương trình thu hút, đưa trẻ em Đài Loan đi tham gia các chuyến đi khám phá cội nguồn, và các cuộc chơi golf dành cho những người Đài Loan có thế lực.

Giống như ở Hồng Kông, và chính Trung Quốc, phương pháp tiếp cận Đài Loan của đảng Cộng sản là dùng kinh tế và sự quyến rũ của tiền bạc để che đậy những thực tại chính trị của một đảng mà sự lựa chọn duy nhất được họ đưa ra là chính bản thân họ.

Đối với những người lớn tuổi ở Hồng Kông ủng hộ tính ổn định và cơ hội làm giàu và tại Đại Loan nơi có nhiều người sinh ra ở đại lục, Trung Quốc nhận thấy có một số thành công. Nhưng nơi người trẻ ở Hồng Kông và Đài Loan, ngày càng có dấu hiệu cho thấy phương pháp bình định dựa trên kinh tế đang thất bại, và trên thực tế cả hai lãnh thổ này đang kết hợp kháng cự.

Sinh viên Đài Loan chiếm văn phòng quốc hội đầu năm nay để phản đối dự luật mới thúc đẩy quan hệ kinh tế giữa Đài Loan và Trung Quốc và những người dẫn đầu các cuộc biểu tình ở Hồng Kông từ tháng 9 nói họ đã tổ chức các chuyến giao lưu và học hỏi lẫn nhau.

Dấu hiệu đáng lo nữa đối với Bắc Kinh đó là người trẻ Đài Loan đồng cảm với những người biểu tình ở Hồng Kông, khích lệ họ hành động tại quê nhà.

Sau khi ứng viên độc lập Ko Wen-je được bầu làm thị trưởng Đài Bắc vào cuối tuần, ông lưu ý nỗ lực tuyển dụng nhân viên kiểm phiếu rút cục đã thành công sau khi nhóm của ông đăng thông báo tại đại học Quốc gia Đài Loan. Ko tin rằng các sinh viên đồng cảm với các lãnh đạo ủng hộ dân chủ tại Hồng Kông đã giúp ích cho sự nghiệp của ông.

“Chúng tôi nhận thấy có những ảnh hưởng lẫn nhau giữa sinh viên Đài Bắc và Hồng Kông”, tờ Taipei Times trích lời ông nói.

Tại Đài Loan, có thể cơ hội để Trung Quốc giành lại chủ quyền sớm và cơ hội để những người biểu tình ủng hộ dân chủ giành được quyền đề cử các ứng viên tranh chức chính trị cao nhất trong lãnh thổ này cho người dân Hồng Kông sau năm 2017 nhiều bằng nhau. Về cơ bản, kết quả cuối cùng trong mỗi trường hợp sẽ hầu như không bị thay đổi bởi những sự kiện gần đây. Nhưng Hồng Kông và Đài Loan có liên quan đến sự trỗi dậy của Trung Quốc.

Cả hai chắc chắn sẽ làm cho đảng Cộng sản bận rộn ngay gần nhà trong nhiều năm tới, góp phần làm tăng khủng hoảng và phong trào kháng cự, đặc biệt tại Tân Cương và Tây Tạng, cũng như các vụ liên quan đến các nước bị đe dọa bởi chính sách gây hấn trên Biển Đông của Bắc Kinh, đặc biệt là Việt Nam và Philippines.

Hồng Kông và Đài Loan còn nhắc nhớ rằng nếu sự kháng cự Trung Quốc mạnh như thế tồn tại nơi những người gốc Trung Quốc, thì sự trỗi dậy của đảng Cộng sản sẽ đối mặt sự kháng cự dữ dội liên tục ở xa hơn.

Chắc chắn Trung Quốc đang đuổi sát Mỹ. Ông Tập đúng về điều đó. Nhưng giấc mơ có được địa vị siêu cường quốc thật sự của ông gặp phải sự phản đối dữ dội từ quá nhiều người và nhiều nơi chống đối thế lực độc tài của Trung Quốc. Không có gì trên thế giới có thể đảm bảo thay đổi được sự thật này.

Dan Long là bút danh của một nhà báo ở Bắc Kinh đưa tin trong vùng hơn một thập niên qua.

Tin nổi bật
Liên lạc
Đăng ký nhận bản tin UCAN Việt Nam miễn phí ở đây
Invite a Friend
UCAN India Books Online