UCAN Vietnam UCAN India UCAN China ucanews.com
UCAN Vietnam

Sương khói độc hại chào đón người Trung Quốc trong Năm Mới

Chính quyền ưu tiên thi hành luật bảo vệ môi trường và bắt quan chức chịu trách nhiệm

Ngày 10 tháng 1 năm 2017

Sương khói độc hại chào đón người Trung Quốc trong Năm Mới

Một người đeo khẩu trang khi tham quan Tử Cấm Thành tại Bắc Kinh hôm 21-12. Bắc Kinh ban bố báo động đỏ về ô nhiễm không khí đầu tiên trong năm 2016 vào ngày 15-12. Ảnh: AFP

Năm Mới 2017 được chào đón bằng lớp khói bụi mù dày đặc tại 61 thành phố phía bắc và đông bắc Trung Quốc. Quốc gia này hiện là nước có số người chết vì ô nhiễm không khí ngoài trời nhiều nhất thế giới, theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO).

Cơ quan Khí tượng Trung Quốc ban bố báo động cam trước thềm Năm Mới, và tăng lên báo động đỏ vào ngày 4-1. Tình hình này có thể được cải thiện sau một tuần.

Sương khói mù trở thành đề tài bàn tán ở đây từ khi chính quyền thành phố Bắc Kinh ban bố báo động đỏ cao nhất giữa tháng 12-2016. Vụ giáo dục đề nghị trường học rút ngắn giờ học trên lớp, thậm chí cho học sinh nghỉ học.

“Bụi mù xảy ra thường xuyên hơn. Chúng tôi không biết trong tương lai còn lại bao nhiêu ngày học ở trường nữa”, giáo viên Mary Li nói.

Các hoạt động ngoài trời bị ảnh hưởng. Người dân đang hít không khí ô nhiễm có chứa một loại hạt bụi ô nhiễm rất nhỏ và nguy hiểm được gọi là PM2.5. Loại hạt bụi này có thể đi qua phổi và vào trong máu. Bệnh viện và các phòng khám chật ních bệnh nhân.

Wang, nhân viên siêu thị, cho biết sương khói mù nghiêm trọng từ 5 năm trước. “Người ta thường mua khẩu trang y tế. Nhưng bây giờ tất cả mọi người tìm mua khẩu trang chuyên dụng dành trong xây dựng”.

Nước đứng đầu về tử suất do ô nhiễm không khí

Tháng 9 năm ngoái, WHO phát hành thông báo về mức độ ô nhiễm không khí và xếp Trung Quốc vào nước có nhiều người chết nhất vì ô nhiễm không khí ngoài trời.

Báo cáo do 16 nhà khoa học thuộc 8 tổ chức quốc tế thực hiện. Họ phân tích các mẫu hạt bụi PM2.5, chủ yếu do xe cộ và nhà máy thải ra, từ 3.000 địa điểm trên thế giới. Họ phát hiện hơn 3 triệu người chết vì ô nhiễm không khí, trong đó hơn 1/3 là ở Trung Quốc.

“Vấn đề môi trường vẫn còn mang tính khái niệm đối với nhiều người. WHO phát hành báo cáo không phải để dọa chúng ta nhưng là để nói lên một cách cụ thể về cái giá xã hội phải trả cho vấn đề ô nhiễm không khí”, Albert Lai thuộc tổ chức phi chính phủ CarbonCare InnoLab ở Hồng Kông phát biểu.

“Đó là vấn đề sự sống và sức khỏe. Nó còn chỉ ra vấn đề làm ngơ môi trường để phát triển kinh tế giống như Trung Quốc”, ông phát biểu với ucanews.com.

Chính sách nhà nước gây tranh cãi

Chính quyền Trung Quốc xem xét nghiêm túc vấn đề này và đã ưu tiên chống ô nhiễm không khí bằng cách đẩy mạnh luật bảo vệ môi trường, thực thi và bắt quan chức chịu trách nhiệm thi hành các đạo luật bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, chính sách này có những bất cập.

Chẳng hạn, hồi tháng 6 Hội đồng Nhân dân Thành phố Bắc Kinh đề nghị đưa sương khói mù vào các đạo luật phòng chống và kiểm soát thảm họa thời tiết, để nâng cao nhận thức và tăng cường các cơ chế bảo vệ.

Tuy nhiên, bài bình luận trên tờ Legal Daily chỉ trích dự luật và nghi ngờ việc chính quyền sẵn sàng giải quyết vấn đề này.

Liu Xun, tác giả bài báo dẫn lời các chuyên gia môi trường lưu ý sương khói mù do các hoạt động của con người gây ra chứ không phải là thiên tai. “Đưa sương khói mù vào luật có thể giúp những kẻ gây ô nhiễm thoát khỏi trách nhiệm pháp lý”, ông nói.

Hy sinh thiên nhiên để phát triển kinh tế

Tuy nhiên, giữa phát triển kinh tế và môi trường một số người vẫn tin rằng sương khói độc hại không thể tránh khỏi trong quá trình phát triển kinh tế.

Paul Chen từ tỉnh Hà Bắc chuyển đến Bắc Kinh cách đây 20 năm. Mặc dù sương khói đang ảnh hưởng đến cuộc sống của ông, ông nghĩ tình trạng này xảy ra ở tất cả các nước đang phát triển.

“Bạn có biết London từng được gọi là ‘thành phố sương mù’ không? Đó là do công nghiệp hóa gây ra. Trung Quốc bắt đầu công nghiệp hóa rất muộn. Nó vẫn còn đang phát triển và cuối cùng ô nhiễm cũng xảy ra”, Chen, một thương gia, nói.

“Tất nhiên, không có sương khói là tốt nhưng đất nước chúng ta cần phát triển”, ông Li, một người quét đường ở Bắc Kinh, nói. “Tôi có thể xử lý bụi trên mặt đất chứ không thể xử lý bụi trên bầu trời được”, ông nói trong khi quét đường.

Catherine Hung, nhà bảo vệ môi trường người Công giáo ở Hồng Kông, không đồng ý với những quan điểm trên. “Người ta không nên chỉ tập trung phát triển kinh tế nhưng hãy nghĩ lại xã hội nên đi theo hướng nào”, bà nói.

“Chúng ta biết rõ số người chết do ô nhiễm không khí gây ra. Mọi người nên tỉnh thức và nhận trách nhiệm”, bà nói thêm.

Tuy nhiên, Cha Anthony đến từ Sơn Tây, tỉnh miền trung nổi tiếng về ngành công nghiệp than, bi quan về việc nâng cao nhận thức trên cả nước. “Điều này không dễ, đặc biệt là đối với nông dân ở thôn quê”.

“Nếu họ ở dưới tỉnh cả đời, làm sao họ biết được bầu trời trong xanh ở miền biển? Ngoài ra họ quan tâm đến đất đai hơn là không khí họ hít thở”, ngài bình luận.

Sophie Gumy, người phát ngôn cho WHO, nói với ucanews.com rằng hậu quả nghiêm trọng nhất của vấn đề ô nhiễm không khí là sức khỏe của người dân và cái giá phải trả. Cái giá này sẽ liên quan đến “không chỉ chăm sóc sức khỏe và năng suất mà còn đến hậu quả về môi trường và khí hậu nữa”, bà nói.

Mặc dù có mức thải carbon cao nhất trên thế giới, Lai thuộc tổ chức CabonCare lưu ý Trung Quốc cũng có tỷ lệ đầu tư phát triển năng lượng tái tạo nhanh nhất và ông tin rằng sẽ có thay đổi.

Liên lạc

Đăng ký nhận bản tin UCAN Việt Nam miễn phí ở đây

© UCAN Vietnam 2017. | Giới thiệu | Chính sách riêng | Điều khoản sử dụng